Czym jest lateralizacja rzepki? Objawy uszkodzenia stawu kolanowego i leczenie

Lateralizacja rzepki oznacza uszkodzenie stawu kolanowego. To kontuzja, która najczęściej przydarza się osobom aktywnym fizycznie – zarówno zawodowcom, jak i amatorom. Niestety powoduje duży dyskomfort i dolegliwości bólowe, przez co skutecznie uniemożliwia dalsze treningi. Kluczowe w powrocie do pełnej sprawności jest podjęcie leczenia i rehabilitacji.

Lateralizacja rzepki jest kontuzją kolana. Rzepka pełni w tym stawie istotną rolę – w czasie ruchu przemieszcza się między kłykciami w płaszczyźnie pionowej. O lateralizacji jest mowa wówczas, kiedy zaczyna przesuwać się również na boki.

Rola rzepki w stawie kolanowym

Lateralizacja rzepki upośledza prawidłowe funkcjonowanie stawu kolanowego, który składa się z kości udowej, piszczelowej i rzepki. W zdrowym organizmie zadanie rzepki polega na odciążeniu aparatu ruchu i ochronie kłykci kości. Rzepka potrafi znieść naprawdę spore obciążenia, ale aby funkcjonowała prawidłowo, musi przemieszczać się w jednej płaszczyźnie, mimo że w stanie spoczynku można ją delikatnie przesuwać w różnych kierunkach. Jeśli ruch boczny pojawia się również przy obciążeniu, dochodzi do bocznego przyparcia, które jest najczęstszą formą lateralizacji. W momencie gdy rzepka zbyt mocno naciska na jeden z kłykci, degradacji ulega chrząstka stawowa, co powoduje odczuwane dolegliwości bólowe. Bardzo ważne jest zaprzestanie aktywności fizycznej już przy pierwszych objawach. W przeciwnym razie można doprowadzić do rozległego stanu zapalnego i zmian zwyrodnieniowych, które skutkują trwałym uszkodzeniem chrząstki.

Lateralizacja rzepki – objawy i leczenie

Lateralizacja rzepki często wynika z wad jej budowy lub nieprawidłowego położenia w stawie. Ponieważ osoby aktywne fizycznie poddają swój organizm znacznie większym obciążeniom niż przy siedzącym trybie życia, dużo łatwiej o tego typu uszkodzenie. Pierwszymi niepokojącymi objawami urazu są ból po zewnętrznej stronie rzepki oraz utrudnienia w jej przesuwaniu (w zdrowym organizmie rzepka jest dość elastyczna). Może wystąpić problem z wchodzeniem po schodach, siadaniem czy kucaniem. Ponieważ dyskomfort pojawia się już na etapie zwykłych codziennych czynności, wykonywanie treningów jest praktycznie niemożliwe. Dlatego tak ważna jest specjalistyczna konsultacja.

Potwierdzenie urazu wymaga wykonania badania RTG, a w leczeniu stosuje się leki przeciwbólowe i przeciwzapalne. Dobre efekty w łagodzeniu objawów dają chłodzenie i zimne kompresy. Przy bardziej zaawansowanych stanach zapalnych konieczne mogą okazać się dodatkowe zabiegi, np. krioterapia czy magnetoterapia. Jeśli stan osoby wracającej do pełnej sprawności umożliwia stopniowe wdrażanie treningów, dobrze jest unikać ruchów, które mogą powodować nawrót kontuzji. Na tym etapie sprawdzają się lekka orteza stawu kolanowego lub opaska stabilizująca. Dzięki nim podczas wysiłku staw kolanowy będzie odciążony i zabezpieczony przed ruchem w niewłaściwej płaszczyźnie.